Milyonlarca Emekliyi İlgilendiren İptal Kararı: Kesilen Paralar Geri Ödenebilecek

Fiilen çalışmadığı halde SGK kayıtlarında çalışıyor gösterilen emekli lehine verilen kararda, SGK'nın işlemi iptal edilirken maaştan yapılan kesintilerin iadesine hükmedildi. Karar, benzer durumda bulunan emekliler açısından emsal olarak değerlendiriliyor.

Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, emekli maaşlarından yapılan kesintilere ilişkin dikkat çeken bir karara imza attı. Fiilen çalışmadığı halde Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) kayıtlarında çalışıyor gösterildiği gerekçesiyle emekli aylığından kesinti yapılan bir vatandaşın açtığı davada, yerel mahkeme tarafından verilen karar Yargıtay tarafından da onandı. Böylece SGK'nın yaptığı kesintilerin hukuka aykırı olduğuna hükmedildi.

Karar, yalnızca davaya konu olan dosya açısından bağlayıcı olsa da benzer durumdaki emekliler için emsal niteliği taşıyor. Hukukçular, aynı koşullara sahip kişilerin de yargı yoluna başvurarak hak arayabileceğine dikkat çekiyor.

Olay Nasıl Gelişti?

Dosyadaki bilgilere göre, iş sözleşmesi feshedilen bir çalışan işe iade davası açtı ve davayı kazandı. Ancak işveren, mahkeme kararına rağmen çalışanı fiilen yeniden işe başlatmadı.

Buna karşın işveren tarafından Sosyal Güvenlik Kurumu'na, çalışanın yeniden işe başlamış gibi bildirimi yapıldı. Bu kayıtlar nedeniyle SGK, daha sonra emekli olan işçiden belirli döneme ilişkin emekli aylıklarının geri ödenmesini talep etti ve maaşından kesinti uygulamaya başladı.

Emekli vatandaş ise söz konusu dönemde fiilen çalışmadığını belirterek SGK işleminin iptali ve maaşından kesilen tutarların iadesi istemiyle dava açtı.

Yerel Mahkeme Emekliyi Haklı Buldu

Dava, Diyarbakır 7. İş Mahkemesi'nde görüldü.

Mahkeme, davacının fiilen çalışmadığını değerlendirerek SGK'nın yaptığı işlemin iptaline karar verdi. Ayrıca emekli maaşından yapılan kesintilerin davacıya iade edilmesine hükmetti.

Bu kararın ardından SGK dosyayı istinaf mahkemesine taşıdı.

Yargıtay Kararı Onadı

Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi, SGK'nın istinaf başvurusunu reddetti.

Bunun üzerine dosya Yargıtay 10. Hukuk Dairesi'nin önüne geldi. Yargıtay da yerel mahkeme ile istinaf mahkemesinin kararını hukuka uygun bularak onadı.

Kararla birlikte dosya ilk derece mahkemesine gönderilirken, SGK'nın yaptığı kesintilerin hukuka aykırı olduğuna ilişkin hüküm kesinleşmiş oldu.

Karar Kimleri İlgilendiriyor?

Yargıtay'ın kararı, otomatik olarak tüm emeklilere geri ödeme yapılacağı anlamına gelmiyor.

Ancak;

• Fiilen çalışmadığı halde SGK kayıtlarında çalışıyor gösterilen,
• Bu nedenle emekli aylığından kesinti yapılan,
• Benzer hukuki duruma sahip kişiler

için önemli bir emsal niteliği taşıyor.

Her olayın kendi şartları içinde değerlendirilmesi gerektiğinden, benzer durumda bulunan kişilerin hak kaybı yaşamamaları için hukuki süreçlerini mevcut dosyalarına göre yürütmeleri gerekiyor.

Emsal Kararın Önemi

Yargıtay'ın onadığı karar, sosyal güvenlik uyuşmazlıklarında fiili çalışma olgusunun önemini bir kez daha ortaya koydu. Kararda, yalnızca SGK kayıtlarının değil, kişinin gerçekten çalışıp çalışmadığının da dikkate alınması gerektiği vurgulanmış oldu.

Uzmanlar, benzer uyuşmazlıklarda bu kararın mahkemeler tarafından emsal olarak değerlendirilebileceğini belirtirken, emekli maaşlarından yapılan kesintilere ilişkin ihtilaflarda her dosyanın kendi delilleri doğrultusunda inceleneceğini ifade ediyor.